Paris có gì lạ không em

 

Paris có gì lạ không em.

Paris Có Gì Lạ Không Em?
Paris có gì lạ không em
Mai anh về giữa bến sông Seine
Anh về giữa một giòng sông trắng
Là áo sương mù hay áo em
(NS)

Mùa hè năm ấy, chuyến xe lửa Bruxelles - Paris chầm chậm vượt qua những cánh đồng mênh mông lúa vàng và cỏ cháy. Bên ngoài, cảnh sắc lướt qua theo ánh sáng ban mai thật đẹp suốt quãng đường xuôi về Nam, và chỉ vài giờ sau, con tàu đã qua biên giới cập bến nước Pháp.
Mình đặt chân đến Paris lần đầu tiên trong đời vào một mùa hè nắng nóng năm 1972. Thủ đô ánh sáng văn minh Châu Âu đã nghe tên từ lâu, từ thuở bé. Cũng chỉ định ghé thăm cho biết với thiên hạ, đi đó đi đây, tìm việc kiếm tiền thêm ăn học. Nhưng sau ba tháng tìm hiểu mình thấy cuộc sống ở Pháp rất phong phú hấp dẫn nên đã quyết định ở lại nơi này. Bỏ thành phố Liège êm đềm lại sau lưng bên kia biên giới. Liège là nơi mình du học từ hai năm trước, Liège rất lý tưởng để sống an nhàn, về hưu, hay vui vầy với những cuộc tình chân chất tỉnh lẻ.
Thuở ấy, đa số sinh viên nhà nghèo du học đều làm thêm mùa hè kiếm tiền theo thời vụ, ai thuê gì làm nấy thường sang Pháp du lịch cầu may.
Paris mùa hè đông đúc náo nhiệt khiến mình bỡ ngỡ, khác hẳn với Bỉ quốc quá yên tĩnh, thanh bình. Trái lại, không gian sống của Paris rộng mở, lưu luyến níu chân lữ khách với những cà phê góc phố, với những quãng đường quanh co cây lá ươm xanh bát ngát, cùng với kiến trúc cổ xưa chạm trổ tinh vi. Paris lôi cuốn, gợi mở ước vọng của tuổi trẻ và từ lâu vang danh ngã tư văn hoá của thế giới.
Nơi nào cũng có thể bắt gặp những dấu chân tên tuổi văn nhân, vĩ nhân từng lưu trú, bảng lưu niệm rải rác họ tên những người đã từng sống qua đây và đã cống hiến điều gì đó cho nhân loại, kế cả tên tuổi những tội phạm chiến tranh khét tiếng
Những trường phái nghệ thuật thơ văn, hội hoạ, điêu khắc phần lớn cũng đều phát xuất từ nơi này. Paris với vẻ đẹp đầy dấu tích lịch sử là vì thế.
Nói về vẻ đẹp xa hoa lộng lẫy của thành phố này thì ngàn trang chưa hết.
"Ngày rời Paris em đã để quên con Tim" ?
Nhưng thực sự mình cảm thấy Paris là một thành phố "Ở với người". Sinh động cả tinh thần lẫn vật chất. Cả ẩm thực lẫn thời trang, giải trí, điện ảnh, lầu xanh, đèn đỏ, rượu vang v.v
Nó có khả năng thu hút, dung nạp mọi ý tưởng sáng tạo của thời đại. Nó có khả năng thâu nhận mọi khác biệt màu da và chính kiến chính trị tôn giáo. Là thiên đường của tự do tư tưởng. Là đất sống của mọi thứ chủ nghĩa hiện đại: từ Thực dân đến Hiện sinh, Phát xít, Cộng sản... Đã có một thời trí thức thiên tả mọc lên như nấm sau mưa, sau cuộc nổi dậy của giới trẻ Pháp tháng năm 68 thế kỷ trước. Thời khẩu hiệu của tuổi trẻ "cấm được cấm" "Interdit d'interdire". Với "Make love not war", Hippy, Woodstock.
Những năm đầu thập niên 70. Ngoài 20 tuổi, mình còn ngây thơ nhẹ dạ, nhiều mơ mộng viển vông, mê đọc sách, thèm trải nghiệm nên đã quyết định trụ lại Paris, cho rằng đây là đất nước giầu chất liệu sống, phong phú như tiểu thuyết của Balzac, Hugo hay Sartre, Malraux v.v. Hoặc có lẽ chỉ đơn giản yêu chuộng Tự do bay nhảy của tuổi mới biết vào đời ?
Và mình đã sống qua một thời trai trẻ đầy khó khăn, lao động từ đầu óc đến tay chân, từ chạy bàn đến bỏ báo, từ gác đêm trạm xăng đến gác ngày thư viện, quen biết đủ mọi hạng người phe phái Tây Ta, nếm đủ mùi vị một kiếp di dân á châu nhược tiểu. Nhưng cũng may học hành tử tế, xây dựng được một cuộc sống ổn định, khá thú vị trên đất nước xa xôi này ... Cuối cùng trụ lại gần nửa đời người. Dài hơn cả cuộc chiến tranh tương tàn Nam Bắc.

Paris có gì lạ không em
Mai anh về mắt vẫn lánh đen
Vẫn hỏi lòng mình là hương cốm
Chả biết tay ai làm lá sen
(NS)

Bao nhiêu nước đã trôi qua sông Seine dưới chân cầu Mirabeau? Bao nhiêu ký ức còn đọng lại trên thành phố này như quê hương thứ hai của Josephine Baker. Với "Ne me quitte pas" của Jacques Brel. Cũng nhớ nhung như nhớ Sài Gòn một thuở.
Dễ đi khó về!
.....
Paris có gì lạ không em?
Mai anh về em có còn ngoan
Mùa xuân hoa lá vương đầy ngõ
Em có tìm anh trong cánh chim?
Anh sẽ cầm lấy đôi bàn tay
Tóc em anh sẽ gọi là mây
Ngày sau hai đứa mình xa cách
Anh vẫn được nhìn mây trắng bay
(thơ Nguyên Sa)

PN Sg 3/9/24
(Còn tiếp)